COVID, NON-COVID, LONG-COVID

Breast cancer treatment by Richard Tennant Cooper

Ik werk nu zo’n veertig jaar in gezondheidszorg en heb niet eerder meegemaakt dat we één ziekte speciaal benoemden en alle andere ziekten die de mensheid kan treffen als ‘de rest’ en nadrukkelijk (‘NON’) als ‘niet die ene ziekte’. Sinds COVID-19 zijn intrede heeft gemaakt in ons leven maken we dit onderscheid wel. We hebben COVID-19 én we hebben alle andere ziekten. Er wordt op diverse sites dagelijks gemeld hoeveel patiënten met COVID en hoeveel er met NON-COVID er op de intensive care afdelingen verpleegd worden (voorafgaande aan de coronacrisis zeiden we nooit: ‘Zoveel sepsis en zoveel non-sepsis of zoveel patienten met schedelhersenletsel en zoveel met niet-schedelhersenletsel’).

We weten allemaal dat de reguliere zorg voor NON-COVID-patiënten, vanwege capaciteitsproblemen door jarenlange bezuinigingen in de zorg en reductie van ziekenhuisbedden, is afgeschaald en uitgesteld met alle gevolgen van dien. Er was een tekort aan ziekenhuisbedden en er moest ruimte gemaakt worden voor de opname van COVID patiënten ten koste van ‘NON-COVID’ patiënten. Met als gevolg dat diagnoses later zijn gesteld, dat behandelingen later (soms te laat) werden opgestart en voor besmetting met SARS-CoV-2 angstige patiënten met hun klachten niet naar arts of ziekenhuis durfden. Als ‘NON-COVID patient’ ben je het laatste jaar gewoon slechter af. Dat blijkt meer en meer het geval te zijn. Hetgeen ethisch problematisch is in een gezondheidszorg die gekenmerkt wordt door solidariteit en rechtvaardigheid. Voor sommige soorten kanker, zoals longkanker, is uitstel van behandeling dodelijk, voor andere vormen van kanker blijkt dit gelukkig niet het geval.

Wat valt er nu zo onder ‘NON-COVID‘? Nou, duizenden, duizenden andere ziekten. En daarmee dus de meeste patienten. Alles wat een mens als ziekte kan treffen of overkomen buiten infectie met SARS-CoV-2. Maar meest voorkomend in Nederland zijn kanker, hart-en vaatziekten, degeneratieziekten en leefstijlziekten. Laat ik even stilstaan bij twee van deze ziektegroepen: kanker en hart-en vaatziekten. 

In 2019 kregen niet minder dan 117.631 Nederlanders  voor het eerst te horen dat zij een vorm van kanker hadden. Bij 13.800 van hen was longkanker vastgesteld en bij 23.600 een vorm van huidkanker. Per jaar horen ongeveer 14.000 Nederlandse vrouwen (en enkele mannen) dat zij invasieve borstkanker hebben, 2400 vrouwen horen dat zij een carcinoma in situ (voorstadium van borstkanker) in een van hun borsten hebben en elk jaar sterven ongeveer 3000 vrouwen aan de gevolgen van deze vreselijke vorm van kanker. De behandeling van borstkanker is voor de vrouwen en hun naasten ingrijpend. Chirurgie, bestraling, chemotherapie, langdurige nabehandeling met hormonale therapie. Het leven van een vrouw met borstkanker staat acuut volkomen op zijn kop. Zekerheden vallen weg, de gevolgen van de behandeling zijn zeer beschadigend en vernederend en uiterlijk zichtbaar. Gelukkig overleeft 85% van de vrouwen met borstkanker langer dan 5 jaar, maar de overlevers ervaren de lichamelijke gevolgen langdurig. Nog los van de angst (Zal ik het overleven? Krijg ik uitzaaiingen? Komt het terug?). Vele vrouwen willen hun gevoel van vrouwelijkheid terugwinnen en ondergaan ingrijpende reconstructieve chirurgie

In 2019 overleden 151.885 Nederlanders. Ongeveer 45.000 daarvan aan een vorm van kanker (30% van alle overlijdens) en 37.000 daarvan aan hart- en vaatziekten (25% van alle overlijdens). 24.300 mannen en 20.700 vrouwen bezweken aan een vorm van kanker en voor 18.200 mannen en 19.200 vrouwen was het uiteindelijke falen van verziekte hart en bloedvaten de reden voor overlijden.  

Dus meer dan de helft van alle overlijdens in Nederland zijn dus het gevolg van kanker en hart-en vaatziekten. De twee grote killers. Kanker heeft een enorme impact op de samenleving. Kanker treft namelijk jong en oud. Kanker wordt wel de Keizer aller ziekten genoemd. 

In 2019 overleden ruim 10.000 mensen aan longkanker. Een vreselijke, meestal dodelijke en uitterende kankersoort. Longkanker is in de meeste gevallen het ellendige slotakkoord van jarenlang verslaafd roken van sigaretten. In veel gevallen is het dus een volkomen voorkoombare kanker. ‘Roken is dodelijk‘ staat niet zonder reden op elk sigarettenpakje. Klaarblijkelijk vinden wij 10.000 doden aan/met COVID-19 heel erg maar vinden we 10.000 doden per jaar aan de gevolgen van longkanker minder erg. In ieder geval hoor ik er zeer weinig over. Ook de overheid lijkt het niet erg te vinden. Immers, onze overheid heeft, wetende van het dodelijke karakter van het overbodige genotsmiddel, geen totaalverbod op de verkoop van dodelijke sigaretten afgekondigd en ik heb nog nooit een krant gezien die het aantal mensen dat er die dag aan longkanker waren bezweken vermeldde. Ik heb onze minister-president horen praten over het ‘dodelijke virus’ maar nog nooit over de ‘dodelijke sigaret’. Longkanker is geen reden voor wekelijkse update bij de praatprogramma’s op televisie.  Geen enkele andere ziekte buiten COVID-19 is dat overigens. En als we dan over ‘oversterfte’ praten, is 10.000 voorkoombare doden door roken-gerelateerde longkanker geen ‘oversterfte’? Of vinden we dat een gewone doodsoorzaak? Elk jaar weer.

De meeste van de ruim 117.000 Nederlanders die in 2019 te horen kregen dat zij kanker hadden ondergingen hiervoor een ingrijpende behandeling met chirurgie, bestraling en chemotherapie en medicamenteuze nabehandeling. Voor velen is de impact op het dagelijks leven groot. Velen van hen zullen jarenlang de negatieve gevolgen van de levensreddende behandeling ondervinden. Om in termen van ‘long-COVID’ te spreken, zij lijden aan ‘long-chemo’, ‘long-chemo-brain’ of ‘long-radiation’. Jarenlang, echt jarenlang ervaren zij de narigheid. Nu is er veel aandacht voor ‘long-COVID’, maar de lange-termijn impact voor de overlevers van kankerbehandeling zijn grotesker, veelvoudiger en in aantal vele malen groter. Echter, hierover horen we maar bar weinig in de mainstreammedia en op social media.

Ook opname op een intensive care, voor wat voor reden dan ook (COVID en ‘NON-COVID’), kan voor velen resulteren in lange (vaak levenslange) gevolgen. Een beroerte geeft voor velen aanleiding tot verstrekkende langetermijngevolgen, en lichamelijke, sociale en cognitieve beperkingen. En zo kan ik lang doorgaan voor de langetermijngevolgen voor vele ‘NON-COVID’ aandoeningen. Ernstige ziekten dreunen lang na, vaak levenslang.

Het lijkt, na een jaar coronacrisis, wel of COVID-19 de enige ziekte is die er nog toe doet. Maar er is meer op aarde. Siddharta Mukherjee noemt kanker de ‘Keizer aller ziektes’. COVID-19 mag dan wel een corona (gekroond) virus als verwekker hebben, maar hij zal altijd een veel lagere vazal aan het hof der ziekten zijn in vergelijking met de échte heersers. In alle opzichten. 

COVID is uiteindelijk gewoon een van de duizenden ziekten die de mens kan treffen. Onderscheidend te spreken over COVID en ‘NON-COVID’ doet denk ik tekort aan de enorme impact die ‘NON-COVID’ ziekten kunnen hebben in ernst, dodelijkheid en lange-termijn gevolgen voor de patiënten, hun naasten en de samenleving.

Dat we een groot beddentekort hadden door jarenlange afschaling van de ziekenhuiszorg was duidelijk en vormde de enige reden voor lockdown en instellen van beperkende maatregelen en uitstel van niet dringende medische zorg. Dat hiervoor de zorg ook voor patiënten met kanker en hart-en vaatziekten moest worden afgeschaald en uitgesteld, ….dat is iets wat ik niet kon en kan begrijpen. Wij behandelen in een solidaire, rechtvaardige gezondheidszorg patiënten met alle ziektes, niet één ziekte en de rest. Rechtvaardigheid is een van de hoogstaande ethische beginselen van genees- en verpleegkunde.

We zullen moeten accepteren dat endemische coronavirussen (en andere endemische virussen zoals influenza) er af en toe zijn, nooit zijn uit te roeien, en bij uitbraken voor sommigen COVID zal veroorzaken als een van de ziektes die ons kan treffen, waar we ernstig ziek van kunnen worden en aan dood kunnen gaan. We moeten stoppen een onderscheid te maken en te discrimineren tussen ziektes. Alle zieken doen er toe en verdienen de zorg die zij nodig hebben. Een jaarlijks vaccin, net als bij influenza, kan de kwetsbaren beschermen tegen dit endemische coronavirus maar uiteindelijk zullen we moeten leren leven met dit virus en alle andere endemische virussen die ons ziek kunnen maken en we zullen moeten accepteren dat de dood bij het leven hoort, zeker in de winter van ons leven.

35 gedachtes over “COVID, NON-COVID, LONG-COVID

  1. Beste Erwin,
    Weer een prachtig en raak stuk, normaal reageer ik niet zo snel op berichten. Ik hoop dat dit soort berichten meer algemeen goed worden.
    Dank

    Like

    • Heel ruim en overzichtelijk opgeschreven .Geeft een goede inkijk in de werkelijke situatie.En zeker de afsluiting dat wij als wersterse cultuur weer zullen moeten aanvaarden en leren dat de dood bij t leven hoort zoals de dag bij de nacht .

      Like

  2. Het is weer treffend.

    Dankjewel Erwin.

    Wanneer ga jij dit geluid op Radio en TV laten horen?

    Want onder leiding van onze huidige regering en OMT gaat het in NL volledig de verkeerde op!

    Wat een gekte.

    Nogmaals dank voor weer uitstekende info.

    Like

  3. Ik deel al je prachtige blogs. Je zet de zaken in perpectief en dat is zo belangrijk.

    Ik hoop dat je ook gehoord wordt door de media. Dat je net zo’n podium krijgt als OMT leden en andere doemdenkers.

    Ik hoop dat Nederland de rede en het gezonde verstand weer terug krijgt want nu lopen we als lemmingen naar de afgrond vd onredelijke angst.

    Geliked door 1 persoon

  4. prachtig en duidelijk verwoord.
    Nu nog even op de STAATS TV vermelden en hopelijk worden dan de mensen wakker.
    Komen mensen uit de Corona hypnose en hun angst.
    Maar helaas alles wat mensen wakker maakt uit hun roes word door de regering verwijderd evenals jouw artikel over die zuster (wat dus aangepast moest worden).

    Like

  5. Wederom dank voor het duidelijke stuk.
    Ik vraag me af waarom jij niet in het OMT plaats neemt. Een verversing van het OMT zou juist nu zeer op zijn plaats zijn.
    Het is onbegrijpelijk dat we ons met meer dan 17 miljoen zo moeten aanpassen. Ik heb studerende kinderen die er grauw uitzien door het alsmaar thuis zitten achter beeldschermen. Dit gaat nog een staartje krijgen.
    Ik vind het als zorgmedewerker ook zeer zorgelijk dat alle andere ziekten op een laag pitje gezet worden. En momenteel niet als belangrijk worden gezien. Hoe kunnen we dit doorbreken?
    Ik heb nog een vraag. Ik begrijpbaar niet waarom jonge mensen niet massaal worden gevaccineerd. Dat zou in mijn ogen de slimste oplossing zijn.

    Like

    • Sorry waarom de jongeren vaccineren die niet op een icu komen.
      Ik als mantelzorger helaas aangeboren longziekte nooit gerookt , gezond geleefd geen overgewicht van 3 personen waaronder psychiatrisch ziek zusje die totaal aan haar lot wordt overgelaten, Rode Kruis medewerker , vrijwilliger Hospice lopen constant risico maar vallen overal buiten.qua vaccinatie
      Waarom wordt de icu zorg niet op geschaald, als gepensioneerd icu verpleegkundige heb ik mij met nog een paar oud collega,s sommige nog Biggeregistreerd met jarenlange ervaring aangeboden om te werken maar daar wordt geen gebruik van gemaakt

      Like

    • Het OMT (Outbreak Management Team) is er om een uitbraak op het acute moment te managen. Dat moeten virologen (bij een virusuitbraak) en epidemiologen zijn. Anderen hebben tijdens de uitbraak geen plaats. De overheid laat zich adviseren door het OMT. Eigenlijk was het OMT vorig jaar april-mei al ‘overbodig’ omdat we wisten wat er gaande was en wie vooral getroffen werden. Daarna is het aan de overheid om advies te vragen aan andere deskundigen zoals economen, psychologen, ethici etc. Zo is het in het verleden gegaan, bijvoorbeeld bij de polio-uitbraak in 1992. Dat dat nu anders gaat en het OMT nog steeds zo belangrijk is is eigenlijk afwijkend. Maar daar is voor gekozen. Het OMT geeft nu soms ook advies buiten hun virologische en epidemiologische expertise. Dat gaat niet altijd goed. Dus als ethicus heb ik geen plaats in een OMT, maar politici zouden wel meer moeten luisteren naar andere disciplines buiten het OMT.

      Geliked door 3 people

  6. Dank voor je persistentie! Het is verbijsterend hoezeer de Zorg de samenleving in de greep heeft. Ziekenhuizen maken om praktische redenen sinds jaar en dag onderscheid tussen ‘besmettelijke’ en ‘niet-besmettelijke’ patiënten, ook op de IC. Dat neem ik tenminste aan, zeker na jaren van grieppieken. Het verbaast mij dus dat dit nu is omgedoopt tot Covid en Non-Covid. Het zal toch niet zo zijn dat er vóór Covid-19 nog geen term was voor dat onderscheid…?
    Wat is dat dan: desinteresse, luiheid, verkeerde prikkels, te weinig aandacht? Waarom is een jaarlijkse grieppiek van 6.500 doden al 5 jaar geen enkel probleem? Onkunde, verschuilen achter meerderen, zelfvoldaanheid? Ik hoop dat de bezem er eens goed doorheen gaat daar.

    Like

  7. Opnieuw bedankt voor je heldere inzichten. Ik hoop van harte dat dit geluid de samenleving meer en meer zal gaan vullen. Ga zo door!

    Like

  8. Erwin, hartelijk dank wederom voor je colomn. Ja, het zijn rake en duidelijke teksten en cijfers. Ik mag hopen dat de reguliere zorg zeer snel wordt opgeschaald.
    Ik vind dat Ernst Kuipers te veel onrust en angst erin houdt (net zoals de premier, minister De Jonge, div. virologen en microbiologen). Inmiddels worden steeds meer mensen gevaccineerd. Mochten mensen ziek worden, dan snel de eerste lijnszorg erbij en proberen zo goed mogelijk te behandelen (zoals het normaal ook ging).

    Like

  9. Alweer veel dank voor deze feiten en mede daardoor wordt duidelijk hoe buitenproportioneel de maatregelen zijn.
    In RIVM – OMT heb ik sedert een jaartje geen vertrouwen meer omdat zij meewerken aan schimmige cijfers met scenario’s gericht op angst en onderdrukking. Virussen zullen er altijd zijn en blijven en wat we (nodig) hebben is een sterk afweersysteem.
    De PCRtest is niet voor dit doel gemaakt en hoogst onbetrouwbaar. Politici hebben een ‘agenda’ (Great Reset van WEF misschien?).
    Waarom zou je je met een experimenteel mRNA medicijn laten inenten terwijl er bij vroegbehandeling medicatie is als Ivermectine of HCQ incl zink?
    Waarom zou je jonge mensen inenten?
    Waarom wil je kinderen traumatiseren met stoktesten in hun neusje?
    Ik ben zeer ongerust over de achterliggende bedoelingen en hoop oprecht dat huidige beleidsmakers worden opgevolgd door mensen zonder (financiële) belangen en ‘agenda’s.

    Geliked door 2 people

  10. Het zou interessant kunnen zijn om buiten Nederland te kijken.
    Is dit verband te vinden:
    -hoe losser het COVID-19 beleid, des te beter gaat het met de “non-covid” zorg.
    Ook dit zou interessant kunnen zijn:
    Hoe gaat het met de “non-covid zorg in een land dat heel weinig zorg capaciteit heeft? Bijvoorbeeld Ivoorkust.
    Wie weet is er een duidelijke tendens te zien en vindt U zo een aantoonbare oplossing voor de problemen die U signaleert.
    Ik ben benieuwd!

    Like

    • Er wordt hiebij wel vergeten te melden dat de non-covid ziektes niet besmettelijk zijn van mens tot mens. Kanker kan je niet doorgeven, een beroerte kan je niet doorgeven via menselijk contact. Natuurlijk zijn er elk jaar veel overlijdens door non-covidaandoeningen. De covidoverlijdens komen hier nog eens bovenop. Afbouw van de ziekenhuisbedden in het verleden waren geoorloofd omdat deze nooit door non-covid aandoeningen overvol waren. De covid heeft ervoor gezorgd dat die bedden nu wel nodig waren met nog een surplus bovenop. Ik werk zelf in een ziekenhuis en nooit waren ziekhuizen zo overbevolkt. En nee, ik ben niet bang of in paniek. Ik zie enkel wat er om heen gebeurt en blijf realistisch.

      Like

      • Het gaat mij in deze blog niet om de besmettelijkheid van ziektes. Of de covid-overlijdesn daar bovenop komen is maar de vraag. Meer dan 80% van de mensen die zijn overleden aan/met SARS-CoV-2 waren ouder dat 75 jaar. Dat betekent dat zij veelal al aan het einde van hun leven waren en dan waren overleden aan een beroerte, een banale longontsteking, hartfalen, influenza etc. In 2019 overleden er minder mensen dan ‘normaal’. Door een mild griepjaar waarschijnlijk.
        Ik ben oud genoeg om meegemaakt te hebben dat er veel meer ziekenhuizen in Nederland waren en dat die ziekenhuizen altijd vol lagen. Veel voller dan nu. Dat had vooral te maken met het feit dat de meeste zorg klinisch werd verleend. Voor een operatie die tegenwoordig in dagbehandeling plaatsvind, werd een patiënt vroeger een week opgenomen. Voor chemotherapie werd een patiënt altijd opgenomen, nu wordt dat poliklinisch of zelfs thuis gedaan. Ook op de intensive care hadden we meer patiënten. Bijvoorbeeld patiënten met ernstig schedelhersenletsel zijn sterk in aantal afgenomen door veranderde veiligheidseisen en verbeterde verkeersomstandigheden. Elke keer als er een toename is van acute ziekenhuispatenten lopen we vast. In het heftige griepseizoen 2017-2018 hadden we dezelfde capaciteitsproblemen als nu. Lees de krantenberichten uit die tijd maar (die worden ruim gedeeld op social media). De ziekenhuizen lagen toen ook boordevol, reguliere zorg moest ook worden afgeschaald en patiënten overgeplaast naar het buitenland. Alleen toen lieten we de samenleving doorgaan zoals normaal en zagen we influenza als een endemisch seizoensvirus. Coronavirussen zijn ook seizoengeborden, endemisch en zullen steeds weer terugkomen. Ik werk zelf 44 jaar in ziekenhuizen en heb ziekenhuizen echt continue veel voller gezien dan nu. Dat was in de jaren 80-90 vorig eeuw. door efficiëntie in de zorg konden bedden worden gesloten en personeel afgeschaald. Daar plukken we nu even wrange vruchten van.

        Geliked door 1 persoon

  11. Beste Erwin, het argument waarmee jouw hele argumentatie telkens weer wordt plat geslagen is: kanker en hart- en vaatziekten zijn niet besmettelijk.

    Blijkbaar is het de besmettelijkheid die de paniek heeft veroorzaakt. Kanker en hart-en vaatziekten, ach dat overkomt mij niet. Maar COVID heeft men niet in de hand.

    Like

      • Dank, ja uiteraard, maar met (niet gefundeerde) berichten over besmettelijkheid en sterfte. Daardoor zijn mensen veel banger voor COVID dan voor kanker- en hart- en vaat ziekten. Ik heb deze discussies nu al zo vaak gevoerd op Nu.nl. Het is niet mogelijk COVID nig ergens anders mee te vergelijken. Telkens krijg je terug: maar dat is niet besmettelijk. 13 doden per dag door valpartijen in en om het huis: maakt niet uit, valpartijen zijn niet besmettelijk.

        Like

      • De media heeft ingestemd met deze rol juist vanwege de besmettelijkheid. Zonder die besmettelijkheid zou de media geen brood hebben gezien in bangmakerij. De code die daar traditioneel bij hoort is “wel héél besmettelijk, maar let op: niet door de lucht want dan raken de mensen in paniek!” Vandaar de aerosolenontkenning en het kaltstellen van de Hond.

        Like

  12. Fantastisch stuk weer, mijn hartelijke dank. Zeker ook voor uw persistentie en lef, om continu de rationele en nuchtere vinger te blijven leggen op de etterende wond die de hele mondiale corona-massahysterie inmiddels is geworden.

    Wat een toeval overigens. Gisteren was mijn moeder jarig, de gezegende leeftijd van 85 in uitstekende gezondheid bereikt, en uiteraard kwam het (telefonische) gesprek (ook) (weer) op COVID-19.
    “Zeg Eef, waarom is ziek worden van corona zoveel ‘erger’ dan ziek worden met al die andere ziektes, waaronder kanker? Snap jij waarom mensen met een andere ziekte ineens worden achtergesteld bij COVID-19 patiënten? Waarom hun diagnoses en behandelingen worden uitgesteld?”
    “Nee mamma, daar snap ik he-le-maal niks van, en sterker nog, ik vind het zelfs misdadig…”

    Ik ga dit blog van u maar even aan haar doorsturen, om haar te laten weten dat zij zich in zeer goed gezelschap bevindt met haar vragen.

    Geliked door 2 people

  13. Wat een mooi artikel weer, hartelijk dank. Ik deel uw artikelen met velen, die in bizarre angst leven. Wij spreken ieder weekend af met vrienden, sommigen zijn zo blij dat ze weer mensen zien. De gezelligheid doet iedereen goed. Ook bezoek ik mijn 85 jarige moeder zo vaak ik kan, ook voordat ze haar eerste vaccinatie kreeg. Het raakt me diep als mensen hun vrienden en familie niet willen zien, ik vind het soms hartverscheurend. Dat winkels en horeca gesloten blijven is lastig en vervelend (en vreselijk voor de eigenaren) maar het verbieden van normaal menselijk contact vind ik bijna misdadig. Ik hoop u veel vaker in de media te horen, waarom zijn alleen uw collega’s Kuipers en Gommers steeds in het nieuws en u niet?

    Geliked door 1 persoon

  14. Alweer dank voor deze heldere benadering en toelichting op de complete gekte waarin we verkeren. Hoe is het toch mogelijk dat de hele wereld zich laat leiden en lijdt onder de angst voor corona? Willen we dit soms met z’n allen? En waar is de rede, de logica, de waarheid achter dit alles? En hoe komen we weer tot onze zinnen? Je woorden en gedachten verzachten het enigzins..

    Geliked door 1 persoon

  15. Beste Erwin,

    Zo waar! Zo helemaal mee eens! Mooi en krachtig verwoord weer! Ik heb ’t direct gedeeld op Facebook in de hoop dat velen het lezen, met name mijn collega’s en familie! Dank. Ga zo door. Erika

    Like

  16. Dank voor een wederom normale beschouwing te midden van de corona-pandiotie. U begrijpt wel wat ik hiermee bedoel. (Daar gaat het pas echt om een zeer besmettelijk ´virus´, waartegen helaas geen kruid gewassen is).
    Klein puntje over het woord dodelijk. Ik vind het niet juist om roken dodelijk te noemen. Ongezond zeker, het kost je 10 jaar van je leven, het stinkt, verslavend, etc.. Maar:
    Als ik een slang heb die mij elke dag bijt, 20 keer per dag zelfs, gedurende 50 jaar dan is het wel zeer merkwaardig om over een dodelijke slang te spreken.
    Dat je (gemiddeld) 50 jaar kunt roken voor je er aan sterft beschouw ik eerder als een bewijs van de robuustheid van het menselijk lichaam. Je kunt dat lijf behoorlijk maltraiteren voor het kapot gaat. Hoop niet dat iemand dit opvat om maar (weer) te gaan roken. Het blijft een ongezonde gewoonte. Niet doen dus.

    Like

    • Helaas is het wel zo dat roken door de tijd heen dodelijker is geworden. Dit komt met name door de grote hoeveelheid additieven die aan de tabak worden toegevoegd. Met name deze zijn toxischer voor ons lichaam. Het komt niet teveel meer voor dat mensen 50 jaar ongestraft kunnen roken. De roken-gerelateerde ziekten komen tegenwoordig eerder dan vroeger en daarnaast is onze andere leeftijd (voedsel) slechter geworden waardoor onze gezondheid kraakt. De grote toename van leeftijdsziekten is daar een uiting van. Sommige spreken erover dat we in een ‘sick society’ leven waarbij chronische ziekte een norm is.

      Like

  17. Geachte heer Kompanje/ beste Erwin,

    Hedenmorgen je blog ontdekt. Ben oprecht dankbaar en ontroerd erdoor. Wijs en mooi alsmede helder geschreven. Leerzaam voor mij vanwege de feitelijkheid ook.

    Heel hartelijk dank daarvoor!

    Mvg, Arnoud

    Like

  18. Geachte Erwin Kompanje

    Dank voor uw heldere en nuchtere blogs. Zo jammer dat de overheid en het OMT nog steeds vanuit een tunnelvisie ons bizarre maatregelen opdringen. Zo jammer dat er maar één politieke partij is die snel een einde aan de lockdown wil, een partij waarop ik niet kan stemmen vanwege hun andere denkbeelden. Maar uw weloverwogen blogs zijn voor mij een verademing in deze ingewikkelde tijden. Met vriendelijke groet

    Like

  19. Beste Erwin,

    Dank voor dit goede stuk, fijn dat er nog mensen als u zijn die eea in Perspectief plaatsen.

    Waar ik nieuwsgierig naar ben is of u zich ook afvraagt Waarom het zo ver heeft kunnen komen dat het zo Dominant werd als onderwerp van gesprek?

    Like

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s