Verbintenissen, zingeving, geluk en kwaliteit van leven

Painting: Tree Love, door Amal Augustine

Ik ervaar zingeving in mijn leven en geluk, en daardoor kwaliteit van leven, door verbintenissen. Verbintenissen met mensen en dieren, met materiele zaken, door situaties en met mijn lichaam.

  1. Verbintenissen met mensen. De meeste mensen hebben een zogenoemde ‘inner circle’ van dierbaren en geliefden. Een kleine groep mensen waar we om geven, waarvan we houden en waarvan wij weten dat zij om ons geven en van ons houden. Een groep mensen die we met regelmaat ontmoeten, waar we ons mee verbonden voelen, waar we activiteiten mee ondernemen. Gelijkgestemden in het leven. Mensen die ons emotioneel kunnen raken en die ons mogen raken. We zijn graag bij hen en zij bij ons. We kunnen er naar uitkijken om hen te ontmoeten en dichtbij te hebben. Als hen iets naars overkomt werkt dat bij ons besmettelijk en het negatieve ontwricht ons dan ook. We zijn van slag en kunnen (tijdelijk) niet doorgaan met alledaagse zaken. Als wij met hen samenzijn ervaren wij zin in ons leven, zijn we gelukkig en ervaren we kwaliteit van leven. De meeste mensen handelen veelal uit wederkerigheid. Wat zij zelf niet willen, doen zij ook anderen niet aan. Dat maakt de meeste mensen goede mensen.
  2. Verbintenissen met materie. Wij omringen ons met materie. Van grote zaken, zoals een huis of een auto, tot kleine zaken zoals een verzameling. Om voor mijzelf te spreken: ik ben mijn hele leven al bibliofiel. Ik houd van mooie echte papieren boeken. Bibliofiele uitgaven, antieke boeken. Medische boeken uit de 17een 18eeeuw. In leer en perkament gebonden. Overal in ons huis zijn boeken. Daarnaast houd ik van mooie klassieke Engelse kleding. Ik bezit zo’n veertig Engelse maatkostuums. Velen zijn vintage en in de jaren vijftig-zeventig van de vorige eeuw door Savile-Row kleermakers in London gemaakt. Ik koester mijn mooie kleding en waardeer etiquette en stijl. De meeste mensen kennen mij alleen met een maatkostuum aan. Zomer en winter nooit zonder colbert. Ik heb een goede relatie met een top-kleermaker die mijn vintage kleding op maat maakt, herstelt en voor mij aanpast. Als ik met mijn boeken ben ervaar ik zin in mijn leven, geluk, kwaliteit van leven. Als ik mij kleed in een van mijn gekoesterde kostuums ervaar ik zin in mijn leven, geluk en kwaliteit van leven. Dan ben ik gelukkig. Velen zullen voor zichzelf kunnen invullen door welke materiele zaken zijn zin in het leven en geluk ervaren.
  3. Situationele verbintenissen. Met de dierbaren uit onze inner circle ondernemen wij activiteiten. Wij gaan bijvoorbeeld met geliefden en vrienden buitenshuis koffiedrinken, uit eten, naar de bioscoop, naar theater en concerten, gaan op vakantie, wij bezoeken steden en festiviteiten. We verbinden ons met gelijkgezinden in verenigingen of clubs. We gaan massaal naar een sportwedstrijd. Studenten verenigen zich in een studentenvereniging of sportclub. Zelf ga ik bijvoorbeeld in antiquariaten op zoek naar dát ene boek. Ik bezoek de jaarlijkse boekenmarkt in Dordrecht en Deventer. Slenter in de zomer elk weekend langs de kramen met antiek en curiosa langs de Delftse grachten. Ik ga, uiteraard, regelmatig naar Engeland op zoek naar begeerlijke vintage kleding. Ik ga naar Scandinavië en Duitsland op zoek naar oude boeken, curiosa en antiek. Met mijn dierbaren geniet ik van het Engelse landschap en de cultuur. Wij genieten van de Scandinavische vriendelijkheid en klasse. Samen met vrienden bezoek ik met grote regelmaat beurzen waar wij onze gezamenlijke passies voor ‘het mooie’ kunnen delen. Een van de grootste situationele verbintenissen die wij in ons leven aangaan is ons werk. Dat geeft voor velen zin aan het leven. Ik ervaar zingeving en geluk in het werk dat ik doe als klinisch ethicus in een van de grootste ziekenhuizen van Nederland. Ik geef graag colleges aan studenten, ik deel graag mijn kennis en mijn levensvisie met collega’s. Ik ben wetenschapper en doe graag wetenschappelijk onderzoek. Voel verbintenis met medewetenschappers. Samen een doel nastreven. Ik drink graag koffie met collegae op de intensive care. Onbekommerd. Voel mij verbonden. Als ik mij in bovenstaande situaties begeef ervaar ik zin in mijn leven, ben ik gelukkig. Dan ervaar ik kwaliteit van leven.
  4. Verbonden met ons lichaam. Wij zijn ons lichaam (en niet alleen ons brein). Ons lichaam stelt ons in staat te gaan en staan waar wij willen. Een lichaam dat gezond is geeft meer mogelijkheden dan een lichaam met beperkingen. Ik onderhoud mijn lichaam goed. Ik ben veganist. Primair om gezondheidsredenen maar ook omdat ik het achteloze doden van andere hogere dieren voor ons genot waarlijk immoreel vind. Ik voel mij gezond. Ik onderhoud mijn microbioom (het geheel aan bacteriën, virussen, schimmels en ander micro-organismen waar wij mee samenleven) met grote zorg. Daardoor ben ik gezond en functioneert mijn immuunsysteem optimaal. Ik heb nooit griep en ben nooit verkouden. Ik beweeg met regelmaat, ik wandel met onze oude hond of geliefden. De enige gezondheidsklachten die ik ervaar komen voort uit degeneratie van mijn wervelkolom. Ik ervaar daardoor soms pijn, tintelingen in armen en benen en heb dysautonome verschijnselen. Al jaren laat ik mij daarvoor met groot succes maandelijks behandelen door een chiropractor. Als ik daarvan klachtenvrij ben ervaar ik zin in mijn leven, ben ik gelukkig en ervaar ik kwaliteit van leven. 

Mensen kunnen schuiven in de domeinen van verbintenissen, afhankelijk van hun mogelijkheden, actuele situaties en hun levensfase. Als we jong zijn willen we de wereld ontdekken, reizen, actief zijn, mensen leren kennen. Later stabiliseert dat. We verleggen prioriteiten. Als ons lichaam hapert of gaat falen gaan we minder op vakantie en minder uit, maar kan het zijn dat persoonlijke verbintenissen worden verdiept. Gaandeweg het leven hechten de meeste mensen minder aan materie maar voelen zich wel gelukkig als zij vrienden zien. Gaandeweg hun leven onthechten veel mensen zich van materie en situationele verbintenissen, maar tegelijkertijd willen zij wel hun dierbaren zien. Daarom leven oudere mensen op als zij hun (klein)kinderen zien. Daarom vond ik het werkelijk inhumaan dat oude mensen langdurig in quarantaine werden gezet en hun dierbaren niet meer mochten zien en omhelzen.

Een jaar geleden kwam het SARS-CoV-2 in ons leven en ontwrichtte onze samenleving. Het virus heeft velen ziek gemaakt en ongeveer 10.000, met name oude en zeer oude, Nederlanders zijn aan of met COVID-19 overleden. Velen zijn en worden in ziekenhuizen behandeld. Wereldwijd heeft het virus grote impact op samenlevingen. De toename van vele zieken met COVID-19 in de ziekenhuizen hebben de in voorgaande jaren afgeschaalde zorg ontwricht.

De door de overheid ingestelde maatregelen om de toestroom van patiënten te reguleren (Flatten the curve) en besmettingen te voorkomen heeft grote impact op het leven van gezonde mensen (gehad). Vooral juist op hen die lichamelijk niet direct geraakt zijn door het virus. Jonge gezonde mensen, studenten, jonge ondernemers.

Ongeveer de helft van de Nederlandse bevolking is jonger dan 45 jaar. Met alle respect voor jonge mensen die wel ernstig ziek zijn geworden, is de kans dat jonge mensen ernstig ziek worden van dit virus statistisch bezien echt verwaarloosbaar. Slechts een dertigtal Nederlanders jonger dan veertig jaar zijn het afgelopen jaar aan de gevolgen van COVID-19 overleden. Het is een ziekte die vrijwel uitsluitend oude mensen en mensen van middelbare leeftijd met onderliggende ziekten treft.

Het SARS-CoV-2 heeft een grote impact gehad op de bovengenoemde verbintenissen in het leven van velen en heeft dit nog steeds.

  1. Verbintenissen met mensen. De media, de medische mediaexperts en politici hebben aanhoudend en niet aflatend ons laten weten dat de dreiging voor de samenleving door het virus zeer groot is. Hierdoor zijn velen helaas zeer bang geworden. Zij durven anderen niet meer te ontmoeten. Enkelen van mijn vrienden vallen daaronder. Ik heb hen al vele maanden niet meer gezien. Zij durven niet meer. Ik ben hen kwijtgeraakt aan de angst. In het najaar van 2020 adviseerde de politiek dat Nederlanders dringend slechts twee gasten in huis te ontvangen. Met de kerst drie mensen. De laatste weken slechts één persoon. Dat gaf aanleiding tot bizarre situaties in mijn leven. Elke zondag gaan mijn lief en ik samen koffiedrinken bij een dierbare alleenstaande vriend. Wij stappen achter ons huis in de auto en rijden naar Dordrecht waar hij woont. Dat wordt nu zeer dringend afgeraden. Hij zou immers slechts één gast moeten ontvangen. Hij mag echter wel naar ons komen. Hij heeft geen auto. Hij moet met de trein naar onze woonplaats komen. Wij kunnen hem dan ontvangen als enige gast. Dat mag dan weer wel van de overheid. Effectief zijn wij in beide scenario’s met drie mensen bij elkaar. In zijn huis wordt dat zeer afgeraden, in ons huis niet. Omdat ik de ratio daarvan niet begrijp gaan wij, als vanouds, elke zondag samen naar hem toe. Wij hebben een zoon van bijna 22 jaar die nog thuis woont. Hij heeft een hechte beperkte vriendengroep. Zij mogen eigenlijk niet meer bij elkaar komen. Slechts één op één contact. Dat beperkt hun leven enorm. Sommige vrienden mogen van hun ouders niet bij ons op bezoek komen. Ik ben niet bang voor het SARS-CoV-2 en de meeste van mijn dierbaren zijn dat ook niet. Als wij elkaar zien begroeten wij elkaar, omhelzen wij elkaar, en zoenen wij elkaar. Zoals het hoort als bevestiging van onze kostbare vriendschap en liefde. Het is echter not-done om elkaar te omhelzen en zoenen. Het normale beschaafde intermenselijke contact van mensen met vreemden, op straat of in winkels is inmiddels ernstig verstoord. Door gezichtsbedekking met een niet-medisch gezichtsmasker en door de angst van anderen zien velen elkaar als een potentiële ziekteverwekker. We negeren of ontwijken elkaar, soms schelden we elkaar uit als we te dichtbij iemand komen. We mogen geen handen meer geven. We mogen mensen niet meer aanraken. We moeten onze handen met antibacteriële gel ontsmetten. Als we dat niet doen worden we erop aangekeken. Ik voel mij daarom vaak een melaatse. Ik word als een gevaar gezien waar ik het niet ben. Omdat dit zo algemeen is geworden heb ik een bizarre vervreemding en een grote angst bij mensen zien ontstaan. Vergaderingen en bijeenkomsten gaan online. Hierbij wordt écht essentiële connectie gemist. Ontmoeting en communicatie is immers veel meer dan alleen woorden spreken. Communicatie via een beeldscherm is ernstig beperkt en écht inferieur. Dit alles te observeren en ervaren maakt mij soms somber. Ik ervaar door deze beperkingen minder zingeving, minder geluk en minder kwaliteit van leven.
  2. Verbintenissen met materie. De meeste mensen ervaren ten aanzien van deze verbintenissen gelukkig weinig beperkingen. Duizenden busjes rijden door Nederland om overal pakjes af te leveren. Wij kopen online ons suf aan spullen. Ik koester mijn bezit aan boeken, mijn kleding en andere dierbare bezittingen. Als ik binnen in mijn huis ben is er geen SARS-CoV-2, geen COVID-19, geen gezichtsbedekking, geen desinfectiegels, geen angst en kan ik de lelijke wereld buiten even vergeten.
  3. Situationele verbintenissen. De grootste impact door de coronamaatregelen ervaren mensen in hun situationele verbintenissen. De horeca, bioscopen, theaters, concertgebouwen zijn dicht. Niet-essentiële winkels zijn gesloten. Boeken- en antiekmarkten en andere beurzen heb ik al een jaar niet meer kunnen bezoeken omdat zij niet meer gehouden worden. Velen werken vanuit huis. Vergaderen vanaf de bank in hun huiskamer via hun laptop. Ik geef zo colleges aan studenten en kan hierbij echter geen goede verbintenis met hen maken. Echt onmogelijk. Virtueel koffiedrinken met collegae: een goedbedoelde maar bizarre noodoplossing die de essentie van samen koffiedrinken totaal mist. Wat een armoede. Ik mis het simpele koffiedrinken met mijn geliefden enorm. Onbekommerd een café ingaan en koffie bestellen. Samen met mijn lief drink ik nu in het weekend bibberend van de kou koffie uit een kartonnen bekertje buiten bij ons lokale café. In alle landen zijn beperkingen. Ik kan mijn nauwelijks voorstellen dat er binnenkort een moment komt dat ik weer onbekommerd langs kraampjes kan slenteren in Delft of op een nationale drukbezochte boekenmarkt in Dordrecht of Deventer in de massa kan zoeken naar dat éne boek. Het bezoeken van vrienden? Dat mag nu in je eentje, en dan wel voor negen uur in de avond. Wat een armoede in verbintenissen. Door de vergaande invloed op de situationele verbintenissen ervaren velen nu minder zingeving, minder geluk en minder kwaliteit van leven. Velen raken in de hierdoor war, depressief, somber, zelfs suïcidaal. De grootste situationele verbintenis, ons werk, is voor velen onzeker, voor velen kapot gegaan en anderen beleven door de drastische beperkingen in omgang met elkaar geen geluk meer in hun werk.
  4. Verbinding met ons lichaam. Doordat wij minder mogen en vooral thuis moeten blijven worden we er niet gezonder op. Ik hoor van velen dat zij overgewicht hebben ontwikkeld. Sportscholen zijn gesloten. Ik onderhoud mijn lijf goed. Ik zorg dat het door gezonde voeding en beweging gezond blijft. Omdat de overheid bepaald heeft dat een chiropractor geen essentieel beroep is kan ik echter mij al weken niet meer laten behandelen met verlies van kwaliteit van leven.

Velen die lichamelijk getroffen zijn (geweest) door het SARS-CoV-2 zullen zeggen dat we ons niet moeten aanstellen. We moeten het er maar voor over hebben, het is immers allemaal tijdelijk. ‘COVID-19 is een vreselijke ziekte, daar doen we het voor,’ zullen zij mij verwijten. Dat is zeker waar, COVID-19 is voor getroffenen een ramp, maar dat zijn vele ziekten die ons heel naar kunnen treffen. Er is echt meer dan COVID-19 alleen. Maar het begint langzaam aan wel te kraken. Mensen zijn het zat dat er zoveel levensgeluk van ons wordt afgenomen.

Samen tegen corona’ staat er boven de snelwegen. Het is egoïstisch om geen rekening te houden met anderen wordt gezegd. Ik ben altijd solidair geweest met het leed van anderen, maar dat heeft, net als bij ieder ander, ook een grens. Mensen zijn veelal een soort van altruïstisch, maar veelal uit eigenbelang. Zoals de Belgische filosoof Ignaaz DeVisch zegt: wij zijn werkbaar onverschillig naar anderen. Wij weten al sinds het begin van de uitbraak dat vooral ouderen en zij met onderliggende ziekten ernstig getroffen kunnen worden door het SARS-CoV-2 en COVID-19 kunnen krijgen. Wij zijn met de vergaande maatregelen solidair met hen. Voor hen is de reguliere zorg afgeschaald. Voor hen zijn wij in de een of andere vorm van lock down en is ons normale sociale leven en ons werk behoorlijk ontregeld. Maar ik vraag mij vaak af: zijn zij, waar we solidair mee zijn, ook solidair met het gezonde deel van Nederland?

Veel van de onderliggende ziekten (diabetes type 2, hypertensie, vele hart-en vaatziekten, bepaalde kankers, obesitas, etc.) zijn voorkoombare leefstijlziekten. Door een goede leefstijl, vooral door gezonde voeding, zijn deze ziekten echt te voorkomen maar zijn zij ook goed te behandelen. Uit solidariteit met de door de maatregelen getroffen gezonden zouden mensen met leefstijlziekten nu eigenlijk massaal aan leefstijlprogramma’s moeten gaan deelnemen. Dit om te voorkomen dat zij in de toekomst getroffen worden door dit of een ander naar virus. Logisch zou zijn als de overheid in zou zetten op het aanbieden van deze leefstijlprogramma’s. Daarvoor reclame maken! Net zo’n dwingend advies als de maatregelen zoals deze nu gelden. Helaas gebeurt dat niet of op kleine schaal. Sportscholen zijn dicht. Een leefstijlcoach is geen essentieel beroep. ‘Blijf thuis!,’ staat er boven de snelweg. Terwijl buiten zijn, in de natuur, ons immuunsysteem juist versterkt door een boost aan vitamine D en beweging. Mensen met leefstijl gerelateerd overgewicht of kapotgerookte stem hebben mij de laatste maanden verweten dat ik te dichtbij hen sta. En de dood, die bestaat sinds corona niet meer, van zijn troon gestoten door het gekroonde virus. Het is tegenwoordig een schande als een oude of zeer oude persoon doodgaat. Terwijl dat normaal is en natuurlijk. En vanuit het perspectief van vele ouderen zelfs wenselijk. Op een gegeven moment ben je als mens onthecht van alle verbintenissen die het leven zin gaf.

Ik hoor van velen dat zij vergaande en negatieve invloed ervaren op hun zingeving, hun geluk en  hun kwaliteit van leven. Er is voor velen geen balans meer. Velen zien geen horizon meer. Zij hebben geen hoop meer op terugkeer naar het oude normaal. De hoop is het verbod dat ons verbiedt te denken dat wij verloren zijn. En velen ontbreekt het nu aan hoop. De angst generende machine van de media dendert maar door: er weer een uitbraak, weer een nieuwe mutant die nog vreselijker is dan de vorige, weer meer besmettingen, ook gevaccineerd zullen we restricties blijven houden. Het stopt maar niet. Daardoor zijn er steeds meer beperkingen, steeds meer maatregelen. Het dreunt door ons leven heen.Voor velen zal dit een blijvende impact hebben op hun leven. Ik zie om mij heen veel leed juist door het verlies van zingevende verbintenissen. Vooral bij hen die juist niet lichamelijk getroffen zijn door het virus. Bij gezonde vitale mensen. Jongeren, studenten die motivatie missen om online hun studie te volgen. Die zijn toch veerkrachtig wordt gezegd. Dat komt wel weer goed. Wellicht, maar ook een twijgje breekt uiteindelijk als het maar genoeg gebogen wordt. Er zijn zoveel onzekerheden die mensen hebben over hun werk nu en in de toekomst. Ondernemers die hun opgebouwde werk zien kapotgaan. Met horror zie ik de angst in de ogen van mensen. Ik zie asociaal en respectloos gedrag. Met ongeloof zag ik de krankzinnige vernielingen van eigendommen van anderen vlak na instelling van de avondklok. Niemand had er een goed woord voor over maar ik zag toen ook de groeiende sociale achterstand van de jonge boze ‘relschoppers’. Wat hebben zij nu voor toekomst? Ik zag met verbijstering hoe handhavers als soldaten er op los gingen tijdens vreedzame demonstraties in binnen- en buitenland. Ik zag social media verworden tot een Anus mundi waar OMT-leden én criticasters met de meest vreselijke verwensingen werden genoemd.

Velen zijn daar, met mij, somber over. Velen ontberen of verliezen daardoor hoop. Velen denken met weemoed terug aan goede tijden. Onbekommerde tijden. Aan de mooie verbintenissen die ons zin gaven, geluk brachten.

Ik ben bij tijden ook oprecht somber maar ik blijf optimistisch, ik onderhoud mijn verbintenissen zo goed als het kan, ik blijf mijn dierbaren zien en ervaar en koester hun warme verbintenis, ik verzamel goede herinneringen en hoop dat wat wij eens zo vanzelfsprekend vonden weer terug kan komen. Waardoor wij weer onbekommerd zin in ons leven kunnen ervaren, gelukkig kunnen zijn met simpele dingen en daardoor kunnen zeggen dat we gewoon een kwalitatief goed leven hebben. Die hoop blijf ik houden. Wellicht ben ik naïef, maar het komt echt wel weer goed.

32 gedachtes over “Verbintenissen, zingeving, geluk en kwaliteit van leven

  1. Dank, dokter Erwin.

    Dit is me uit het hart gegrepen.
    Duidelijker dan zo kun je de impact op ons leven niet beschrijven.
    Sterkte met de pijn, waardoor dit verhaal midden in de nacht werd geschreven.

    Geliked door 1 persoon

  2. Goedemorgen,
    U schrijft; …..Uit solidariteit met de door de maatregelen getroffen gezonden zouden mensen met leefstijlziekten nu massaal aan leefstijlprogramma’s moeten deelnemen. Om te voorkomen dat zij in de toekomst getroffen worden door dit of een ander virus. De overheid zou in moeten zetten op het aanbieden van deze programma’s…………
    Dit raakt mij héél hard en diep. Echt ongelooflijk hard. Ik zit te trillen van ellendig schuldgevoel en voel mij enorm aangesproken. Zegt u hier nu dat mensen met (zoals u het noemt) leefstijlziekten aan leefstijlprogramma’s deel MOETEN nemen???
    Ik hoop zo dat ik een verkeerde conclusie trek en dat u niet bedoelt wat ik denk. Dat een blog zo gevaarlijk hard en beschuldigend kan binnenkomen. Woorden kunnen veel doen…………

    Like

    • Is het heel raar? Wij MOETEN met z’n allen ook vanalles. Afstand houden en mondkapjes. Avondklok.
      Als je een aandoening hebt waar je niks aan kan doen is het anders.
      Maar mss komt een andere benadering van deze hele ellende hard binnen.
      Maar als u daardoor ook wel weer normaal kunt leven zonder lockdown???
      Iets anders is het als mensen die altijd roken of dik zijn geen behandeling meer krijgen als ze COVID krijgen. Daar ben ik ook op tegen, maar daar gaat het hier niet over.

      Geliked door 1 persoon

      • OMG! Dus obesitas en roken is niet erg. Moeten die mensen zelf weten, maar ze zouden geen behandeling meer moeten krijgen/willen uit solidariteit? Alle problemen opgelost!!!. ……….. U bent daar gelukkig op tegen schrijft u, maar u vindt het dan wel een ander verhaal. Belangrijk genoeg om en passant te benoemen! U staat daarin niet alleen, ik hoor dit veel om me heen. Artsen die dit twitteren. Specialist die er een blog over schrijft.

        Wat zeggen en denken mensen toch allemaal voor dingen? Wat voor wereld zijn we in terecht gekomen?

        Dik zijn en roken is eigen schuld. Heel eerlijk? Dit is uiteraard hoe ik het ook voel. Ik ben te dik en ben daar kei en keihard voor gestraft. Kanker. En desondanks lukt het niet om het leven te omarmen door af te vallen, is me gelukt na de behandelingen -35 kilo. Nu 6 jaar later zitten er weer 25 aan. Het schuldgevoel en de schaamte hierdoor is zowat ondraaglijk. Reacties als hierboven maken het leven nóg minder leefbaar! Realiseer je toch eens wat woorden en meningen doen met mensen die worstelen met leefstijlproblemen.

        (ter gerustelling van u deze obese patiënt heeft een wilsverklaring niet behandelen bij NvvE) dus ik preek niet voor eigen parochie, kan me zelfs vinden in uw standpunten. Maar zo schokkend dat mijn beslissing een soort van aangemoedigd wordt. Alsof ik over het klif geduwd wordt.

        Hij die zonder zonde is werpe de eerste steen.

        Like

      • Jeannette, lees mijn reactie nog eens. Ik zeg nergens dat rokers en mensen met obesitas geen behandeling meer moeten of mogen krijgen. Daar ben ik het juist niet mee eens.

        Geliked door 1 persoon

      • Jet, je schrijft; Iets anders is het als mensen die altijd roken of dik zijn geen behandeling meer krijgen als ze COVID krijgen……….. Je schrijft erachter dat je daar ook op tegen bent. Maar doordat je schrijft “iets anders is het” lees ik; “het zou iets anders zijn als mensen die altijd roken of dik geen behandeling meer krijgen als ze covid krijgen” ……….. wat zou er dan anders zijn?

        Maar ik heb jullie standpunten gelezen en ik probeer ze niet te persoonlijk op te vatten. Al komt waarheid komt hard aan. Jullie schrijven exact hoe ik over mezelf denk.

        Ik hoop met heel mijn hart dat jullie nóóit door omstandigheden in een situatie terecht komen waardoor verkeerde keuzes tijdelijk LIJKEN te hepen om de pijn te verlichten, ondanks dat die verkeerde keuze als een sloopkogel terug in je gezicht komt en dat de gevolgen van die foute keuze dan ook nog zichtbaar is, waardoor bashen super makkelijk is.

        Super goed dat het jullie allemaal wel lukt om slank, gezond en fit door het leven gaan. Ik gun iedereen dat!!! Het maakt het leven een stuk fijner. Ik wil dat ook! Is me ook gelukt paar jaar terug, maar helaas niet volgehouden. “Luctor et Emergo” is mijn credo dus het zal wel goed komen. Mijn grootste angst is nú een dokter onder ogen te moeten komen. BMI van 28 hij zal wel denken………….. dus note to self; “kop d’r veur”.

        Like

    • Beste Jeanette, ik begrijp dat het je raakt. Ik lees het anders. Ik denk dat je zelf verantwoording mag nemen voor je manier van leven. Niet dat iets moet. Maar dan moet je ook niet van anderen verwachten dat ze jou uit de brand halen. Het heeft echt te maken met eigen verantwoording. We hebben een heel groot probleem in de zorg. Veel ziektes komen echt door leefstijl. Dus waarom zouden we daar niets iets aan doen? De kwaliteit van leven gaat ook voor ‘jouw’ groep dan omhoog. Minder ziek, je fitter voelen, meer energie hebben, minder risico op hart-en vaatziekten, minder risico op kanker. Dus nee je moet niet ,maar zou je wel willen?

      Geliked door 1 persoon

      • Marlies, of ik op de ic terecht wil? Néé 100% nee.

        Wil ik weer fit worden? Túúrlijk ik worstel en kom ook hier wel weer uit. Been there done that. Want ik ben het eens met wat hier geschreven wordt. Maar wel vanuit eigen motivatie/ geweten!

        Dat anderen wijzen vind ik ondraaglijk. Echt ondraaglijk

        Like

    • Hoi Jeanette…het is ook niet makkelijk en het is te kort door de bocht om mensen de schuld te geven.. het is een groot maatschappelijk probleem obesitas en overgewicht. Wel moeten we het durven benoemen en met liefde de mensen helpen met deze problemen. Zodat zij het leven weer kunnen omarmen. Het lijkt mij heel zwaar om zo te worstelen en niet te kunnen afvallen. Vandaar dat een goede begeleiding belangrijk is. En leren anders te leven. Een dieet gaat niet werken. Het vergt veel meer. Zeker als je kanker hebt. Dan is het extra belangrijk om nutrientenrijk voedsel te eten en veel vezels, rauwkost. (goed voor je darmflora). Weinig tot geen suiker. Wandelen is heel goed. Goed slapen is super belangrijk. Hou je taai en probeer je niet schuldig te voelen. Dat ben je niet. Maar nogmaals het is wel iets waar we als maatschappij naar moeten kijken. Ik wens je alle geluk en liefde. Het is een een hele moeilijke tijd. Voor ons allemaal. Dit zou nou eens een mooie slogan zijn voor de overheid en de samenleving: samen maken we Nederland gezonder en liefdevoller.

      Like

  3. Wat heeft u het goed verwoord. Het is verdraaid lastig om de moraal hoog te houden. Ook ik slaap al weken, maanden slecht. Ik ben nota bene Yoga docent, maar mijn studio is sinds maart vorig jaar al met al meer gesloten dan open. We geven online onze lessen. Maar missen heel erg de verbinding met de deelnemers. Hoewel velen aangeven dat het wekelijkse uurtje voor hen net het verschil kan maken.
    Alles wat u aanhaalt in dit blog onderschrijf ik. We zitten in een hele foute film… die zich helaas in de realiteit – onze werkelijkheid – afspeelt…
    Wanneer houdt het op?
    Sterkte met de pijn!

    Geliked door 1 persoon

  4. Een mooi integer verhaal dat ik kan omarmen. De gevolgen van de lockdown is inmens en mijns inziens overdreven gezien de situatie. De verbindingen met mensen staat zeker onder zware druk; zeker bij jongeren. Hopelijk dat OMT en kabinet tot bezinning komt. Nogmaals goed weergegeven deze huidige situatie.

    Geliked door 1 persoon

  5. Dank voor deze mail!
    Over pijn. Ik heb veel rugpijn door twee scolioses en kon door de maatregelen c19 niet meer bewegen (zwemmen, yoga) om pijn te verlichten. Ik ben toevallig de Wim Hof Methode (via zijn onlangs uitgebrachte boek) op het spoor gekomen. Ik wil álles proberen. Koude douches leren nemen en ademhalingsoefeningen. Nog nooit zó pijnvrij geweest. Het is heel bijzonder en wens het u ook van harte toe.

    Geliked door 1 persoon

  6. Dr. Erwin,

    Blijkbaar heb ik niet goed opgelet. Ik krijg nu namelijk alle reacties via even zoveel mails doorgestuurd. Dt was niet mijn bedoeling.

    Kunt u dit nog stop zetten?

    Bij voorbaat dank.

    Job Hanegraaff

    >

    Like

  7. Vandaag stond er een stuk in t nrc van een aantal ic-artsen, die pleiten voor minder strenge regels. Wat zou het fijn zijn wanneer deze ideeen op grotere schaal gedeeld werden. De nuance is moeilijk vindbaar in deze tijd en dat vind ik spijtig. En getuigen van populisme of afname van wijsheid in het algemeen. Angst is een slechte raadgever. Ik las een student, die moeite heeft met alle beperkingen, zich eenzaam voelde. Erop een woedende reactie van een dame van in de zeventig. Híj had immers zijn leven nog voor zich, moest zich niet aanstellen en ‘wilde hij haar dóod ofzo?’ maar wàt had zíj? Mijn hart vervult zich dan met intense treurnis. Elkaar horen, zien, ruimte geven. Het schijnt heel heel moeilijk te zijn. Het Grote Ik. En nee, ik ben geen ‘wappie’, houd mij aan de regels en lig niet dwars. Maar nogmaals: waar is de nuance?

    Geliked door 1 persoon

  8. Jeannette, lees mijn reactie nog eens. Ik zeg nergens dat rokers en mensen met obesitas geen behandeling meer moeten of mogen krijgen. Daar ben ik het juist niet mee eens.

    Like

  9. Dank voor uw openhartig èn integer verhaal. Ik voel mee met wat de huidige situatie met opgestapelde maatregelen voor u persoonlijk betekent. Ja, soms wordt ik wakker met het onaangenaam gevoel ‘ik zit nog steeds in een slechte B-film’. De gevolgen van de lockdown zijn inmens en staan, mijns inziens, ook absoluut niet in verhouding. Totaal uit balans. En dat sombert mij op z’n tijd ook. Dokter Erwin, ik wens u veel warmte en sterkte toe. En in éne moet ik denken aan een tekst, waarvan de bron helaas niet is vermeldt.

    ‘This storm is making me tired”, said the boy.
    “Storms get tired too”, said the horse, so hold on.

    Geliked door 2 people

  10. Geachte heer Kompanje,Wat een prachtige, maar eigenlijk ook trieste column. U heeft omschreven wat heel veel mensen, in hun eigen situatie, ook voelen. Het meest trieste vind ik dat het mensen onderling zo verdeelt. De mensen met grote angst tegenover de mensen die hun leven in vrijheid willen leven.Ik ben mijn kinderen en kleinkinderen ook blijven zien, en knuffelen. Op woensdagen ga ik naar mijn oudste zoon en zijn vriendin en hun twee dochtertjes. Voor mij is dat een dagje uit.Uw opmerking dat we nog maar 1 persoon thuis mogen ontvangen is niet helemaal correct. Het is een advies. In de noodwet artikel 58g staat dat voor heel veel zaken een maximale groepsgrootte kan worden bepaald, echter niet in woningen. U bent dus niet in overtreding als u meer mensen tegelijk ontvangt.U mag mensen thuis ontvangen. Zou uw chiropractor misschien bij u aan huis kunnen komen? Uit ervaring weet ik dat pijn enorm veel energie kost en dat dat ten koste gaat van de weerstand. En juist in deze tijd moet die goed in orde zijn.Ik hoop dat de regering bij zinne komt en we weer gauw terug kunnen naar normaal. Ik vrees echter….Ik wens u sterkte en beterschap.Met vriendelijke groet,Agnes Valk Verzonden vanaf mijn Galaxy

    Geliked door 2 people

  11. Wat een prachtig stuk. Dank.

    Je vraagt je af wanneer het genoeg is geweest. Hoe lang de overheid bereid is dit op te leggen. Een jaar leek eerst onwaarschijnlijk. Wanneer accepteren we dat we gefaseerd risico moeten gaan nemen en pakken we onze vrijheid weer terug? 1 jaar, 2 jaar? decennia?

    Like

  12. Geachte, maar vooral Lieve, Mijnheer Kompanje,

    Dank U wel!

    Dank U wel voor uw zo geweldige, persoonlijke verhaal waarin u de kwetsbaarheid van uzelf en daarmee van menszijn toont. Daarom noem ik u ook lief. Het is mij een zeer welkom hart onder mijn riem.

    Met hartelijke groet en succes met overleven,

    Dirk Fuijkschot
    Soest

    Geliked door 1 persoon

  13. Volledig herkenbaar. Het gemis aan een wandeling met onze vrienden door de Drunense Duinen. Een hapje drankje bij de uitbaters daar. Ff een spontaan bezoekje. Of gewoon even naar mijn boekhandel om te kijken of er nog iets van mijn gading bij zit. De achterstand die je fysiek oploopt omdat de fysiotherapeut even niet mocht behandelen. De onzinnige maatregelen waarin iemand jouw wel mag bezoeken maar ik en mijn partner de ander niet. Tja..ik constateer dat velen in mijn omgeving covid hebben doorgemaakt herstellende of hersteld zijn. De vraag is of de lokale middenstand nog hersteld van deze maatregelen. Ik ben bang van niet.

    Geliked door 1 persoon

  14. Dank Erwin voor deze openhartige blog. Ja, het wordt tijd dat kabinet, RIVM, OMT en ziekenhuizen oog gaan krijgen voor de burgers en samenleving. Deze Covid-maatregelen zijn ontwrichtend voor de mens en de economie. Dit mag zo niet langer doorgaan. Wij burgers moeten onze stem vaker en luider laten horen, anders zitten we over twee jaar nog in deze ziekmakende situatie. Sterkte met uw rug, het gaat u goed en ik kijk uit naar uw volgende colomns.

    Geliked door 1 persoon

  15. We moeten de cirkel doorbreken, ook medici, die als de nieuwe priesterorde gezien worden in deze tijd; het zijn de moedigen die ons hieruit kunnen halen
    U weet , dat we niet meer terug kunnen naar wat ons normale leven was na deze hoax, vanwege dwaze beslissingen
    En dwaas en buitengewoon sinister waren ze
    Het lijkt wel of het merendeel van de mensheid geprogrammeerd is, niet verwonderlijk aangezien de media beheerst wordt door een kleine machtige groep; tegengeluiden worden niet getolereerd.
    We zullen moeten wennen aan het nieuwe “normaal”

    Mijn eens linkse politieke hart voelt zich verraden, door het dwaze testbeleid, waaruit alle narigheid zich ontvouwd heeft

    Like

  16. Wat een mooie en herkenbare collum. Ik heb zelf 6 jaar geleden borstkanker gehad . Door de chemo ben je dan extra kwetsbaar , maar ik ging wel gewoon overal heen vooral wel naar familie.
    Vrijheid en sociaal contact is het aller belangrijkste in het leven. En ook de acceptatie dat de dood bij het leven hoort! Er heerst zoveel angst terwijl de meerderheid van ons niet dood ziek wordt. Het wordt tijd voor een ander geluid!

    Like

  17. Beste Erwin, wat een prachtige en tegelijkertijd verdrietig makende blog.
    Het is allemaal zó herkenbaar. De teloorgang van levensvreugde, van alles wat het leven de moeite waard maakt om te leven, het wordt allemaal van overheidswege verpest, vernietigd, VERBOTEN vanwege een zogenaamd ernstige ziekte – waar maar liefst een dikke 90% van de geïnfecteerden niks van merkt, met een IFR van hoogstens 0,5%, en de groep overledenen (ik weiger de term ‘slachtoffers’ te gebruiken, laat dat maar over aan onze angstmongers bij de msm) voor het overgrote gedeelte bestaat aan mensen die sowieso al aan hun laatste beetje waren toegekomen, hetzij door leeftijd, hetzij door leefstijl.

    Met betrekking tot dat laatste: zeer terecht geef je aan dat de solidariteit, die continu van jongeren en/of gezonden wordt geëist, wel eens wat meer van beide kanten zou mogen komen. Dit is nu echt een terrein waarop nu eens wèl meer initiatief van de overheid verwacht zou moeten worden.
    Maar wat gebeurt er? De sportscholen sluiten, je mag eigenlijk niet meer naar buiten, terwijl dat nou juist het gezondste is wat je kan doen: wandelen en fietsen, in de frisse buitenlucht. Doe je nog vitamine D op, ook!

    Als alle weergoden meewerken dan mogen we komende week wellicht de schaatsen onderbinden.
    Wat leuk, wat fijn! Maar… de angsttrom blijft maar geroerd worden – er worden al weer waarschuwingen uitgedeeld, ‘op afstand’, ‘met maximaal twee personen’, enz.
    Terwijl dat schaatsen plaatsvindt in de frisse buitenlucht met een minieme-tot-onmeetbare besmettingskans.
    De gekte, het gaat maar door.

    Heel veel sterkte met je rug Erwin, hou je taai, en blijf vooral schrijven!
    Je stukken vormen voor ons die zeldzame lichtpuntjes in de angst-bagger die we overal elders gedwongen worden om te lezen. Mijn hartelijke dank daarvoor.

    Like

    • Toch nog een kleine aanvulling: chiropractors mogen nu kennelijk geen behandelingen meer mag geven.
      Dat is natuurlijk een dik schandaal, want fysiotherapeuten mogen nog wel doorwerken.
      Waarom het ene contactberoep in de zorg dus wèl mag doorgaan, maar het andere niet… volslagen willekeur. Belachelijk!
      Zoals zo’n beetje alle maatregelen die er sinds februari 2020 zijn getroffen.

      Like

      • Eef, die willekeur is expres. Bedoeld om ons in steeds grotere verwarring te brengen. Het heeft, mijns inziens, ook geen zin meer om met wetenschappelijke feiten aan te komen want de wetenschap wordt ‘gebruikt’ als het de overheid uitkomt, maar aan de kant geschoven voor grotere politiek-financiële belangen als dat beter uitkomt.

        Geliked door 2 people

  18. Laten we de bullshit” we moeten er samen doorheen” doorbreken
    Wat een psychologisch onzin programma
    Laten we samen deze idioterie stoppen zou ik zeggen
    Het is tijd om wakker te worden voordat het niet meer kan
    We worden belazerd dmv angst
    Zie om u heen in hoeverre deze disproportionele angst terecht is
    Hadden we dat ook tijdens hiv golf, of bij tuberculose patienten?
    We moeten ons niet laten programmeren, zie hoever ze al gaan met het wegnemen van onze vrijheid
    En waar onze (klein) kinderen als gevolg onder moeten leven
    Wij zijn medeverantwoordelijk, omdat we de minderheid de macht over de meerderheid geven

    Geliked door 1 persoon

    • Helemaal mee eens. Ik las gisteren in de Volkskrant de verhalen van 12 huisartsen over wat zij horen, zien en meemaken. Het moet nu echt veranderen, we moeten weer terug naar het oude, gewone normaal.

      Like

  19. Dank je voor deze blog, ze geven ruggesteun en kracht dat deze situatie niet normaal is en ook nooit zo moet worden.
    Redelijke argumenten en dialoog? Nee, helaas is het een bewuste keuze om verwarring te scheppen.
    Ja, dit is een bewuste Shock waarin ze ons plaatsen, met een zgnd ‘killer’virus en verplichte mRNA inentingen als inzet; waarbij ze oorlogstechnieken hanteren om ons te kleineren, angstig te maken en onderdrukken, sociaal te isoleren. Nu durven ze zelfs jonge kinderen te misbruiken voor hun doelen.
    Waarom? Zodat het bestaande economisch evenwicht ontwricht wordt en er daarna een failliet land overblijft dat via de great reset wordt heropgebouwd (build back better). Wie worden daar beter van? De (super)rijken, multinationals etc.
    Lees Naomi Klein, Shock Doctrine (onderzoeksjournaliste). Lees Giants, the global power elite, van Professor Peter Phillips, en alles valt op zijn plek.

    Geliked door 1 persoon

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s